5 jaar afasiecentrum Arnhem: Jolanda heeft er baat bij

Het Afasiecentrum van Siza in Arnhem bestaat donderdag 6 juni precies 5 jaar. Reden om stil te staan bij het grote belang van goede opvang van mensen met deze taalstoornis waardoor spreken, lezen, schrijven en taalbegrip aangetast kunnen worden. Afasie is bijna altijd het gevolg van niet aangeboren hersenletsel. Door ziektes of ongelukken lopen per jaar maar liefst zo’n 140.000 Nederlanders deze hersenschade op. Zo’n 20 procent van deze mensen heeft ook afasie. Hoe ingrijpend dat is blijkt wel uit het relaas van Jolanda van Brink-Polman.

Jolanda (55 jaar) uit Tolkamer staat bekend als een levendige, spontane, gezellige kletskous. Ze werkt als verzorgende in een verpleeghuis in Lobith en iedereen daar is dol op haar. In 2014 slaat het noodlot toe. Midden op de dag krijgt Jolanda een herseninfarct. Gelukkig is haar man toevallig ook thuis en is de ambulance snel ter plaatse. Maar het infarct is ernstig. Jolanda ligt drie dagen in coma.

Als ze uit haar coma ontwaakt, blijkt ze aan de linkerkant van haar lichaam verlamd. En wat ze nog veel erger vindt: praten lukt helemaal niet meer. Ze begrijpt alles wat tegen haar wordt gezegd, de zinnen die ze wil formuleren zitten in haar hoofd, maar komen er niet meer uit. Een enorme frustratie voor iemand die altijd zo vrijuit praatte.

Opgesloten in huis en hoofd

Uit het ziekenhuis begint de revalidatie. Na een jaar is Jolanda uit gerevalideerd, maar praten kan ze nog steeds niet. Jolanda is er kapot van. Ze stond middenin het leven en kan opeens niks meer. Dat ze in een rolstoel zit is nog tot daar aan toe. Maar zich niet meer kunnen uiten maakt haar bang voor bijna alles. Ze gaat de deur niet meer uit en zit letterlijk opgesloten, zowel in haar hoofd als in haar huis. Tot ze terecht kan bij het Afasiecentrum van Siza in Arnhem.

Ze komt in een klein groepje met lotgenoten terecht. Leert in de ochtend tijdens de gespreksgroep deze mensen beter kennen. Doet in de middag de schrijfleesgroep. De voormalige flapuit leert het rustig aan te doen. Kleine doelen te stellen. Met de app ‘Spraakassistent’ typt ze op de iPad in wat ze wil zeggen en probeert het dan uit te spreken. Na een jaar oefenen zegt Jolanda haar eerste woordje. Nicky. De naam van haar dochter. De tranen van ontroering biggelen iedereen die bij dit grote moment is over de wangen.

Sacha van Hees is als logopedist nauw betrokken bij de behandeling van Jolanda. Ze benadrukt hoe belangrijk het is om mensen met afasie te trainen op weer meedoen. “Elke afasie is anders, daarom hebben we ook een multidisciplinair team. Met een gedragskundige, een logopedist en waar nodig een fysiotherapeut, thuisbehandelaar en psychomotorisch therapeut. Elke vraag is ook weer anders, dus we werken in kleine stapjes op maat aan de doelen. Weer kunnen appen, weer kunnen lezen en later eventueel weer wat kunnen doen, bijvoorbeeld vrijwilligerswerk. Altijd met een positieve insteek. Ik werk nu bijvoorbeeld ook met een patiënt die imker van beroep is. Deze man wil weer cursussen gaan geven. Stap voor stap werken we daar naartoe.”

Steeds meer zelfvertrouwen

Ook dankzij haar omgeving ontwikkelt Jolanda zich elke dag meer. Ze oefent zich rot. Ook fysiek. Vanuit de rolstoel lukt het haar om met een rollator te lopen en op een dag wandelt ze met een stok het afasiecentrum binnen. In het begin durft ze in het centrum niet in een grote ruimte te zijn. Er wordt een maatje uit het lotgenotenclubje voor haar gezocht die met haar meeloopt. De fysiotherapeut raadt haar aan dichtbij de muren te blijven om zich veilig te voelen. Jolanda krijgt steeds meer zelfvertrouwen.

Ze durft weer in een auto te stappen. Gaat voor het eerst weer zelf boodschappen doen. Bezoekt daarna haar broer met de auto. Een stapje verder gaat ze met de iPad mee naar een personeelsfeestje van haar man. Iedereen is daar zó lief voor haar. Dat stimuleert om door te zetten. Inmiddels viert Jolanda weer carnaval en doet ze vrijwilligerswerk in het verpleeghuis waar ze voorheen werkte.

Met keihard werken heeft Jolanda ongelofelijk veel bereikt. Ze oefent elke dag met de app en spreekt dan woorden na. Haar doel is om steeds beter te leren praten en positief te blijven. Ze lacht. De frustratie van zich niet goed kunnen uiten blijft. Vroeger zei ze wel 100 keer op een dag: ‘balen hé, niet praten.’ Tot een lotgenoot zei dat ze daar mee op moest houden. Dat lukte niet, dus is haar zin nu: ‘praten is lastig, maar het gaat vooruit.’

Compliment

Dat het vooruit gaat beaamt ook Sacha van Hees. “Jolanda is vaak model voor haar dochter Nicky die een kappersopleiding volgt. Jolanda geniet van al die kapsels die ze aangemeten krijgt. Onlangs zei een docent dat Jolanda geen geschikt model zou zijn omdat ze niet goed kan praten. Nicky én Jolanda zijn toen verontwaardigd naar die docent toegegaan om duidelijk te maken dat dit nergens op sloeg. De docent heeft daarna haar besluit teruggedraaid. Dat Jolanda zo voor zichzelf durft op te komen is het mooiste compliment dat wij als team kunnen krijgen.”

Lees meer over het afasiecentrum van Siza in Arnhem en Tilburg

(5-6-2019)

Nieuwsbericht

Lees verder
  • Lees verder

    Informatiebijeenkomsten bij NAH expertisecentra Siza: verder met NAH

    Hoewel hersenletsel vaak ingrijpend is, duurt het soms jaren voordat het als zodanig wordt herkend. Soms zoeken mensen jaren naar hulp en dat is jammer, want er zijn goede behandelingen om te leren omgaan met hersenletsel. Hersenletsel kan ook leiden tot afasie, een taalstoornis. Leren omgaan met afasie stopt niet na de revalidatiefase; ook daarna valt er nog veel te bereiken. Bovendien kunnen zich nieuwe vragen voordoen. Wil je meer weten over wat er mogelijk is na niet-aangeboren hersenletsel (NAH) met of zonder afasie? Kom naar één van de inloopspreekuren van de Regionale Expertise- en afasiecentra NAH van Siza in Gelderland en Brabant. (12-8-2022)

  • Lees verder

    De aanhouder wint

    Janien Janssen, trajectbegeleider bij SizaWerk, kreeg in de zomer van 2018 een vraag van de toen 18-jarige Mark. Of hij na de praktijkschool Werkenrode in het T-huis in Presikhaaf zou mogen komen werken. (12-7-2022)

  • Lees verder

    Oratie Brigitte Boon, hoofd Wetenschappelijk Onderzoek bij Siza

    In Nederland wonen ongeveer twee miljoen mensen met lichamelijke of verstandelijke beperkingen. Een deel van hen is afhankelijk van zorg en ondersteuning. Prof. dr. Brigitte Boon, hoofd Wetenschappelijk Onderzoek bij Siza, hield vrijdag 1 juli haar oratie. Ze ging in op de vraag hoe technologische oplossingen meer vanzelfsprekend kunnen worden ingezet om zelfredzaamheid en kwaliteit van leven te bevorderen voor mensen in de langdurige gehandicaptenzorg. (8-7-2022)

  • Lees verder

    Voor altijd overprikkeld

    Als het binnenkomen van prikkels een last voor je wordt, noemen we dat ‘overprikkeling’. Iedereen heeft dat weleens, maar als je dagelijks last hebt van constante overprikkeling en je totaal anders moet gaan leven omdat de overprikkeling overheersend wordt dan wordt het een zware opgave. Op de dag van de overprikkeling, 23 juni 2022, doet Monica haar verhaal. (23-6-2022)

  • Lees verder

    Wonen bij Elderburen: 'We kunnen hier onszelf zijn'

    Eten verbindt. Zeker in het geval van Anna en Joris en hun buren Jan en Els. In de rij voor oliebollen, klaar om het nieuwe jaar in te luiden, raakten ze met elkaar aan de praat. Dat koken soms lastig is voor Jan en Els. Een week later stond Anna met een pan soep voor de deur. Sindsdien koken Anna en Joris iedere woensdag voor Jan en Els. (8-6-2022)

  • Lees verder

    Siza neemt De Belevenis over

    Siza heeft per 1 juni 2022 De Belevenis overgenomen. In De Belevenis kunnen ernstig zieke kinderen, mensen met meervoudige beperkingen en diep dementerenden terecht voor attracties, geluid, licht- en video- effecten en andere activiteiten die zijn gericht op zintuigelijke prikkeling en ontspanning. (8-6-2022)

  • Lees verder

    Gunning integrale ambulante jeugdhulp Achterhoek

    De Achterhoekse gemeentes gunnen Siza de integrale ambulante jeugdhulp (IAJ) in de regio Achterhoek. Dit betekent dat Siza mag doorgaan met de ambulante begeleiding en behandeling in de gemeentes: Aalten, Bronckhorst, Berkelland, Doetinchem, Montferland, Oost Gelre en Winterswijk. (25-5-2022)

  • Lees verder

    Ronald heeft NAH: "Het leven is goed"

    Ronald’s collega’s dachten 10 jaar geleden dat hij een grapje maakte toen hij ineens niet meer aanspreekbaar was. Zelf wist hij gelijk: dit is niet goed. Op zijn 42e kreeg Ronald meerdere beroertes. Hoewel hij kampt met afasie en de fysieke gevolgen van zijn niet aangeboren hersenletsel, is het leven goed: “ik heb niks te klagen.” (18-5-2022)

  • Lees verder

    Europese Dag van de Beroerte: 'Het went, maar af en toe ook niet.'

    Een leuke fulltime baan, een druk sociaal leven, het bezoeken van festivals en uitgaan. Toen was er het herseninfarct dat dat allemaal in één klap veranderde.  Zestien jaar geleden overkwam het de 50-jarige Claudia Reuvers uit Arnhem. ,,Ik moest het voor mezelf verwerken. Het is levend verlies en rouw.” (10-5-2022)

  • Lees verder

    Vandaag opent de Technotheek de deuren

    Wist je dat er tegenwoordig allerlei technologische hulpmiddelen beschikbaar in de zorg? Technologie speelt natuurlijk een steeds grotere rol in ons leven, dus ook in de zorg. Om medewerkers, cliënten en verwanten op laagdrempelige wijze kennis te laten maken met technologische hulpmiddelen, hebben we bij Siza een uitleenservice ontwikkeld via onze Technotheek. Kom vandaag een kijkje nemen! (12-4-2022)

Rendertime:0.241seconds(Logging enabled)