Gezondheid van mensen met verstandelijke beperking moet en kan verbeteren

Siza arts Esther Bakker is gepromoveerd op een voor Nederland (en ver daarbuiten) uniek onderwerp, waardoor de gezondheid van mensen met een verstandelijke beperking in heel Nederland (en ver daarbuiten!) kan verbeteren.

Ooit was Esther tropenarts in Mali, daarna werd ze consultatiearts. Ze merkte hierdoor dat ze het behandelen van mensen met ontwikkelingsachterstanden het meest interessant vond. Esther: ‘op het consultatiebureau zag ik een keer een baby die zware epilepsieaanvallen had. Dit jongetje hield het drankje dat die aanvallen zou moeten verminderen niet binnen. Hij was al diverse keren onderzocht op reflux. Het arme kind bleek ernstige obstipatie te hebben, hij zat plat gezegd vol poep en kon daarom dat drankje niet binnenhouden. Waarom kijkt een arts niet naar het hele kind, vroeg ik me af.’

De hele mens
En dat is precies wat Esther graag doet. Kijken naar de hele mens in relatie tot een achterstand of een beperking. Pas sinds het jaar 2000 is AVG (arts verstandelijk gehandicapten) een erkend specialisme en toen Esther een advertentie zag om dit specialisme te volgen dacht ze direct ‘bingo.’
En dat is het nog steeds, ze voelt zich als een vis in het water als AVG op ’s Koonings Jaght omdat je alle facetten van de gezondheidszorg moet inzetten om erachter te komen waarom iemand met een ontwikkelingsachterstand ziek is.

Dansen voor diagnose
Om een voorbeeld te geven: ‘er was een patiënt die last van haar rug had. Een huisarts doet dan normaal gesproken de proef van Lasègue, waarbij een patiënt een been moet optillen op de onderzoekstafel. Dat kon nu niet, ik ging naar deze vrouw toe die niet zelf kon vertellen wat eraan mankeerde. De begeleiding vertelde dat ze van dansen hield. Dus heb ik muziek opgezet en zijn we samen gaan dansen, waarbij ik haar de bewegingen liet doen die ik nodig had om te observeren. Je hebt humor nodig, creativiteit, out of the box denken. Heerlijk.’

In september 2013 begon Esther met een uniek onderzoek waar ze nu op is gepromoveerd aan de Radboud universiteit. De ingewikkelde naam van dit onderzoek zullen we de lezer besparen, de inhoud is veel belangwekkender.

Esther: ‘het is bekend dat mensen met verstandelijke beperkingen 20 jaar eerder overlijden aan behandelbare aandoeningen. Bijvoorbeeld aan ernstige obstipatie, waardoor uiteindelijk de darmen stil komen te liggen. Wij zeggen last te hebben van pijn in de buik rechts onderin, waarna de mogelijkheid van een blindedarmonsteking wordt onderzocht. Mensen met verstandelijke beperking hebben vaak een beperkt lichaamsbesef en ziekte inzicht. Daardoor is het constateren van een aandoening of ziekte lastiger.’

Proactief instrument
‘Daarnaast hebben mensen met een verstandelijke beperking een andere top 10 van aandoeningen. Zo komt reflux (brandend maagzuur) vaak voor bij mensen met een beperking en veel minder in de algemene populatie. De helft van de mensen met een vb woont in een zorginstelling, de andere helft krijgt zorg van de reguliere huisarts. Deze artsen zijn vaak niet bekend met de specifieke problemen, zoals die andere top 10 van aandoeningen.’
‘Ik heb een instrument ontwikkeld om huisartsen in staat te stellen betere proactieve hulp te bieden aan mensen met een vb. Dat proactieve is heel belangrijk omdat mensen met een beperking pas komen als er grote problemen zijn. Het instrument bestaat uit drie onderdelen.’

Holistische benadering
‘Het eerste deel is een vragenlijst om samen met begeleiders in te vullen. De lijst is zorgvuldig getoetst bij mensen met een vb en bestaat uit 64 vragen. Elke vraag staat voor een onderwerp. De vragen gaan niet alleen over lichamelijke aandoeningen, maar ook over de psyche en het leven van alledag. Heb je een zinvolle daginvulling bijvoorbeeld. Het is dus een holistische benadering, de mens met een vb wordt in zijn geheel gezien.’

‘Het tweede deel is een suggestie aan de huisarts welk lichamelijk onderzoek hij of zij standaard moet doen. Zo heeft 60 % van de mensen met een vb overgewicht. Een huisarts moet daarom bij elk onderzoek lengte, gewicht en bmi vaststellen. Het derde deel van mijn instrument is een actieplan. Wat doen we, wie voert het uit. Zodat voor iedereen duidelijk is wat er gebeurt. Dat klinkt simpel, maar is het in de praktijk vaak niet.’

De toekomst
Esther Bakker heeft ruim vijf jaar gewerkt aan dit voor Nederland unieke instrument, waar ze onlangs op gepromoveerd is. Maar nu gaat het eigenlijk pas beginnen. Haar ‘methode’ moet in de huisartsenpraktijk toegepast worden. Esther: ‘we onderzoeken momenteel hoe dat het beste kan. Voor diabetes en COPD bestaan preventieve screenings, standaard testen. Daar zou mijn methode goed in kunnen passen. Hoe dan ook is mijn streven dat elke patiënt met een verstandelijke beperking binnen vijf jaar standaard ieder jaar mijn ‘test’ aangeboden krijgt bij de huisarts. Die gezondheidsachterstand van mensen met een verstandelijke beperking moet en kan verbeterd worden.’

 Klik hier om de samenvatting met picto's van Esther Bakker's onderzoek te lezen.

(24-12-2018)

Nieuwsbericht

Lees verder
  • Lees verder

    Coronavirus: welke maatregelen neemt Siza? (update 18 juni)

    Bij Siza hebben wij de zorg voor kwetsbare mensen. Daarom vertalen we de (uitgebreide) maatregelen voor Nederland, naar maatregelen voor onze medewerkers en cliënten. De afgelopen weken versoepelde het kabinet de landelijke maatregelen tegen het coronavirus. Vanuit deze versoepeling maken we vanaf 1 juli, of eerder als dat mogelijk is, ook bij Siza een volgende stap in de versoepeling van onze coronamaatregelen. In dit bericht lees je hoe we dat doen op een zo veilig mogelijke manier voor onze cliënten, medewerkers en verwanten. (26-6-2020)

  • Lees verder

    Kwaliteitsrapport 2019 staat online

    Hoe ervaren cliënten, hun naasten en onze medewerkers de kwaliteit van onze zorg en dienstverlening? Dat staat in het Kwaliteitsrapport 2019. We vertellen over wat goed gaat. Maar ook wat volgens ons beter zou kunnen. En wat we in 2020 willen veranderen of verbeteren. (26-6-2020)

  • Lees verder

    Online bijeenkomst: leren omgaan met hersenletsel (regio Arnhem)

    Een beroerte, ongeluk, hartstilstand of hersenaandoening kan leiden tot blijvend hersenletsel. Ben je vaak moe, vergeetachtig, snel boos of kun je je niet meer zo goed concentreren? Dan is de kans aanwezig dat je niet-aangeboren hersenletsel (NAH) hebt. Dit kan ingrijpende gevolgen hebben, maar jij en jouw naasten kunnen leren omgaan met de veranderingen. Daarom organiseert het Regionaal Expertise Centrum (REC) Arnhem een online informatiebijeenkomst voor cliënten en naasten in de regio Arnhem. (23-6-2020)

  • Lees verder

    Wet zorg en dwang

    Sinds 1 januari is de nieuwe Wet zorg en dwang ingegaan. Het uitgangspunt van de nieuwe wet is dat ieder mens in vrijheid leeft en eigen keuzes mag maken. Dit heeft betekenis voor mensen met een beperking die zorg en ondersteuning nodig hebben. (30-4-2020)

  • Lees verder

    Siza opent nieuwe woonlocatie in Apeldoorn voor mensen met NAH

    Op 3 februari ontving Siza de sleutels van het nieuwe pand op het Julianakwartier in Apeldoorn. Het gebouw staat op de plaats van het voormalige Julianaziekenhuis. Deze nieuwe locatie biedt vanaf mei 2020 woonruimte aan 30 mensen met Niet Aangeboren Hersenletsel (NAH) en een Wlz-indicatie. (7-2-2020)

  • Lees verder

    Het Dorp Vernieuwt: dit zijn de plannen voor de herontwikkeling

    Siza heeft gebieds- en vastgoedontwikkelaars VanWonen en BPD (Bouwfonds Property Development) benoemd tot ontwikkelende partijen voor de herontwikkeling van Het Dorp in Arnhem. De herontwikkeling omvat een totale transformatie van het gebied naar een inclusieve woon- en leefomgeving, waar regulier wonen en zorgaanbod voor bewoners van Het Dorp op innovatieve wijze hand in hand gaan. Vandaag werden de plannen gepresenteerd aan inwoners en omwonenden van Het Dorp. (9-1-2020)

  • Lees verder

    Regeling kosten dienstverlening 2020

    Woon of logeer je bij Siza, dan worden niet altijd alle kosten vanuit de Wet langdurige zorg of Zorgverzekeringswet vergoed. Het kan zijn dat je voor aanvullende diensten zelf moet betalen. (23-12-2019)

  • Lees verder

    Siza werkt samen met zorgkantoren en GGZ-aanbieders voor passende zorg NAH

    Er is grote behoefte aan passende plaatsen voor mensen met Niet Aangeboren Hersenletsel (NAH) in combinatie met een aanvullende complexe zorg- en ondersteuningsvraag. Op initiatief van Zorgkantoren Zilveren Kruis en Menzis, slaan drie combinaties van GZ en GGZ-aanbieders de handen inéén om, voor deze kwetsbare groep passende woonplekken mogelijk te maken en gezamenlijk expertise te ontwikkelen. Siza werkt samen met Pro Persona. (13-12-2019)

  • Lees verder

    Jan-Dirk Sprokkereef nieuw lid raad van bestuur Siza

    Jan-Dirk Sprokkereef is vanaf 1 februari 2020 het nieuwe lid van de raad van bestuur van Siza. De raad van toezicht is zeer enthousiast over de komst van Jan-Dirk. (4-12-2019)

  • Lees verder

    Het beste voor de kleine: nieuw moeder en kind huis Siza in Renkum

    In november heeft Siza samen met 8 moeders intrek genomen in het nieuwe moeder en kind huis aan de Dorpsstraat in Renkum. Begeleider Patricia verhuisde met hun mee: “dit zijn moeders die met hun kindje in de wagen naar het dorp wandelen en daarvan genieten. Het zijn lieve meiden, ze bedoelen het goed en ze willen het goed doen. Ze willen knokken voor hun kind.” (1-11-2019)

Rendertime:0.362seconds(Logging enabled)